کووید۱۹ و حیوانات
کووید۱۹ و حیوانات

سازمان خواروبار و کشاورزی ملل متحد

سازمان خواروبار و کشاورزی ملل متحد

کووید۱۹ و حیوانات: اطلاعات مربوط به اقدامات لازم جهت کاهش خطر برای متخصصان دام و کشاورزی

۸ ژانویه ۲۰۲۱

سازمان خواربار و کشاورزی ملل متحد  این سند را به درخواست اعضا تهیه کرده است تا اطلاعاتی را برای برقراری ارتباط با متخصصان دام (از جمله دامداران، تولیدکنندگان، دامپزشکان، دامداران، کارمندان بهداشت حیوانات جامعه) فراهم کند. توصیه می شود از این اطلاعات برای ارائه راهنمایی عملی در مورد چگونگی جلوگیری از سندرم تنفسی حاد کرونا ویروس SARS-CoV-2  (ویروس ایجاد کننده کووید۱۹) استفاده شود، با توجه به اینکه برخی از گونه های حیوانات حساسیت به این ویروس را نشان داده اند این ویروس درحال گسترش بین انسان و حیوانات در مزارع است.

شیوع فعلی ویروس همه گیر کووید ۱۹ در درجه اول به دلیل انتقال انسان به انسان است. آلودگی گونه های حساس جانوری به SARS-CoV-2 بیشتر پس از تماس با انسان آلوده، با یا بدون علائم بیماری رخ می دهد. پس به همین ترتیب، به دنبال تأیید موارد انسانی کووید۱۹، عفونت در حیوانات نیز (معمولاً از طریق ردیابی تماس) مشاهده می گردد.

اطلاعات زیر در مورد حساسیت حیوانات به SARS-CoV-2 بر اساس شواهد موجود تا تاریخ ۸ ژانویه ۲۰۲۱ است. برای آخرین اطلاعات به سازمان جهانی بهداشت حیوانات (OIE) مراجعه شود. برای متخصصین دام مهم است که از این اطلاعات و اقدامات توصیه شده ، برای محافظت از انسان ها و حیوانات در محیط مزرعه و اقدامات لازم در صورت مشکوک شدن به عفونت آگاه شوند. توصیه های خاصی با توجه به اینکه گونه های مختلفی از SARS-CoV-2 به تازگی در مینک ها (نوعی راسو) گسترش یافته ، وجود دارد.

۱-کدام گونه های حیوانات مزرعه یا اهلی مستعد ابتلا به SARS-COV-2 هستند؟

لیست زیر خلاصه آگاهی فعلی ما در مورد حساسیت حیوانات مزرعه و همچنین حیوانات همراه آنها به SARS-CoV-2 است که اغلب در مزارع یافت می شوند.

حیوانات مزرعه:

بسیار حساس :

  • مینک ها (نوعی راسو) می توانند به ویروس آلوده شوند. در صورت آلودگی ، ممکن است علائم بالینی مانند علائم تنفسی ، علائم گوارشی ، افزایش مرگ و میر وجود داشته باشد، اما در بیشتر اوقات ممکن است هیچ علائمی از بیماری ایجاد نشود . انسان های آلوده ، ویروس را در مزارع مینک در چندین کشور وارد کرده اند. انتقال از راسو به راسو و همچنین انتقال راسو به انسان در مزارع دانمارک و هلند مشاهده شده است. شواهدی از کشور دانمارک وجود دارد که نشان می دهد SARS-CoV 2 به صورت ژنتیکی در بدن راسو به یک سویه ویروس جدید تبدیل شده و سپس به انسان دوباره وارد شده است.
  • موش خرما ها و راسوهای معمولی که متعلق به خانواده راسوها (Mustelidae) هستند ، می توانند به ویروس آلوده شده و علائم بیماری را نشان دهند. در یک مطالعه تجربی ، موش خرما ها و راسوهای معمولی از طریق تماس مستقیم و از طریق هوا ، بیماری را به سایر موش خرما ها و راسوهای معمولی منتقل کردند.
  • سگ‌ های راکون نیز می توانند به ویروس آلوده شوند اما در یک مطالعه تجربی، آنها علائم بیماری یا انتقال به دیگر سگ‌راکون ها را که با آنها در تماس نزدیک بودند، نشان ندادند.
  • خرگوش ها می توانند به ویروس آلوده شوند اما در یک مطالعه تجربی علائم بیماری مشاهده نشد. هنوز تأیید نشده است که آیا آنها می توانند ویروس را به خرگوشهای دیگری که از نزدیک با آنها در تماس هستند منتقل کنند.

 

دارای حساسیت کم :

  • خوک ها حساسیت کمی به ویروس را نشان دادند و تنها تعداد بسیار کمی از خوک ها پس از تلقیح با دوز بالای ویروس در محیط آزمایشگاه علائم تنفسی خفیف نشان دادند.
  • گاوها حساسیت کمی به ویروس نشان داده و هیچ نشانه ای از بیماری را بروز ندادند و همچنین در یک مطالعه تجربی ویروس را به سایر گاوها نیز منتقل نکردند.
جلوی انحلال سازمان تعاون روستایی گرفته شود

 

غیر حساس :

  • مرغ ها، بوقلمون ها، بلدرچین ها، غازها، اردک ها و ماهی ها (اعم از پرورشی و آزاد) نمی توانند به ویروس آلوده شوند.

بیشتر بدانید: بیماری های شایع ویروسی دام در ایران و راه های کنترل

حیوانات همراه (اغلب در مزارع یافت می شود)

حساس :

  • گربه ها می توانند به ویروس آلوده شوند و علائم تنفسی یا گوارشی را نشان دهند. یک مطالعه تجربی نشان داده است که گربه های آلوده می توانند ویروس را به گربه های دیگر منتقل کنند. شواهد موجود تاکنون حاکی از آن است که گربه ها از طریق تماس با موارد کووید۱۹ در انسان ، یا در محیط خانه یا باغ وحش ها (گربه های بزرگ) آلوده می شوند. علاوه بر این، گربه هایی که در مزارع مینک ( راسو) پرسه می زدند از نظر SARS-CoV-2 در هلند مثبت بودند.
  • سگها می توانند به ویروس آلوده شوند. آنها می توانند علائمی از بیماری را نشان دهند اما بیماری را به سایر سگهایی که با آنها در تماس بودند در آزمایشگاه منتقل نکرده اند. شواهد تا به امروز نشان می دهد که سگ ها از طریق تماس با انسان مبتلا به کووید۱۹ آلوده می شوند.
کووید19 و حیوانات
گربه ها می توانند به ویروس آلوده شوند و علائم تنفسی یا گوارشی را نشان دهند

۲-چگونه می توانم از خود و افراد دیگر در مزرعه و حیوانات در برابر SARS-COV-2، محافظت کنم؟

توصیه می شود اقدامات ایمنی زیستی زیر برای جلوگیری از معرفی و انتقال SARS-CoV-2 بین انسان و حیوانات بسیار حساس ، اتخاذ شود.

 

اقدامات زیر هنگام ورود به مزرعه باید انجام شود:

  • کارگران و بازدید کنندگان باید وسایل نقلیه خود را در مناطقی تعیین شده و دور از محل نگهداری حیوانات پارک کنند.
  • ورود بازدید کنندگان غیر ضروری در محل مجاز نمی باشد.
  • برای کلیه افرادی که به مزرعه وارد می شوند (تاریخ ، اطلاعات تماس ، ساعت ورود و خروج ، نوع بازدید آنها و هرگونه بازدید از مزارع دیگر در دو هفته گذشته) باید سوابقی ثبت شود. اگر دمای بدن فردی بیش از ۵/۳۷ درجه سانتیگراد باشد، اجازه حضور را ندارد.
  • هر کسی که علائم بالینی مشابه با کووید۱۹ داشته باشد (به WHO مراجعه شود) ، افرادی که آزمایش SARS-CoV-2آنها مثبت بوده باشد (از جمله افرادی که بدون علامت اند یا در دوره نقاهت هستند) یا افرادی که به دلیل تماس نزدیک با بیماران  کووید ۱۹ در قرنطینه قرار دارند، تا زمانی که سلامت آنها توسط پزشک تأیید نشود، مجاز به ورود به مزرعه نیستند.
  • برای مزارع بزرگ ، ورود متناوب و مرحله ایی کارگرانی که وارد مزرعه می شوند.
  • با اطمینان از حصار یکپارچه، و مسدود کردن تمام سوراخ ها و ترک ها با مواد مناسب، از حضور سگ، گربه، حیوانات وحشی و آفات جلوگیری شود. محل را از نظر خوراک و لایه های بستر تمیز نگه دارید. از مدیریت مناسب پسماند، مدفوع و سایر موادی که ممکن است حیوانات را به خود جلب کند اطمینان حاصل کنید.
  • با استفاده از ضد عفونی کننده های توصیه شده (به OIE مراجعه کنید) و پیروی از دستورالعمل های روی برچسب محصول و با پاکسازی و ضد عفونی کردن قبل از ورود مجدد دام به جایگاه از یک استراتژی جامع و کامل استفاده شود.
  • بسته به فعالیتی که انجام می شود تجهیزات حفاظت شخصی (PPE) مناسب تهیه و استفاده شود. فعالیتهایی که سطح بالاتری از تماس با حیوانات را در پی دارند ، نیاز به PPE مناسب تر مانند ماسکهای جراحی ، دستکش ، ماسک صورت و عینک دارند.

بیشتر بدانید: ویروس کرونا در حیوانات

اقدامات زیر هنگام کار در مزرعه باید انجام شود:

  • هنگام حرکت بین هر سوله / انبار از ابزار حفاظت شخصی (PPE) جدید یا تمیز و ضد عفونی شده مانند ماسک، پیش بند، دستکش و چکمه استفاده کنید.
  • هنگام ضد عفونی چکمه هنگام ورود به مزرعه از حوضچه با ضد عفونی کننده مناسب و تمیز (روزانه تغییر یابد) استفاده شود.
  • ابزار حفاظت شخصی را روزانه تغییر دهید، هر بار قبل از ورود و بعد از خروج از مزرعه ضد عفونی کنید.
  • با استفاده از مواد ضد عفونی کننده توصیه شده (به OIE مراجعه شود) و پیروی از دستورالعمل های روی برچسب محصول، همه فضاها را تمیز و ضد عفونی کنید.
  • به طور مرتب محل های مشترک کارگران مزرعه را تمیز و ضدعفونی کنید، به عنوان مثال مناطق استراحت، آشپزخانه، اتاق قهوه، رختکن، حمام و اتاق خواب.
  • محوطه مزرعه را مرتباً با استفاده از سیستم های آبیاری توصیه شده برای تمیز کردن و ضد عفونی (به OIE مراجعه کنید) تمیز کنید در صورت امکان بصورت روزانه یا هفتگی و یا حداقل یک بار در ماه انجام شود.
  • اطمینان حاصل شود که محفظه ها به خوبی نگهداری می شوند تا حیوانات نتوانند از مزرعه فرار کنند یا وارد آن شوند.
  • از تردد کارگران در مزارع مختلف جلوگیری کنید، زیرا انجام این کار باعث افزایش احتمال شیوع ویروس می شود.
  • اطمینان حاصل کنید که فاصله فیزیکی بین افراد در هر زمان (حداقل ۱ متر) و هنگام غذا خوردن و استراحت به طور کامل رعایت می شود و از اجتماعات بزرگ در اتاقهای استراحت جلوگیری شود.
  • برای کمبود احتمالی نیروی کار آماده شوید و برای اطمینان از تداوم کار، یک برنامه اضطراری تهیه کنید.
  • هنگام استفاده از ابزار، اطمینان حاصل کنید که همیشه پس از استفاده و قبل از استفاده در هر قسمت دیگر از مزرعه ضد عفونی می شوند.
  • اقدامات اساسی بهداشت فردی، به ویژه شستشوی منظم دست قبل و بعد از دست زدن به حیوانات انجام گردد.
  • آگاهی کارگران مزرعه در مورد چگونگی شیوع SARS-CoV-2 و چگونگی جلوگیری از آلوده شدن را افزایش دهید و به طور متناوب در مورد اقدامات ایمنی زیستی و امنیت زیستی برای محافظت در برابر کووید۱۹ در مزرعه به آنها یادآوری کنید.
هشدارهای هواشناسی برای کشاورزان و دامداران

 

نظارت و هشدار سریع: پیروی از دستورالعمل های ملی

  • در کشورهایی که دارای مزارع راسو هستند، توصیه می شود که سیستم هشدار و نظارت زود هنگام اجرا گردد. این می تواند شامل گرفتن نمونه ، از جمله نمونه های محیطی ، به صورت هفتگی در مزارع راسو و ارسال لاشه های راسو برای کالبدشکافی به آزمایشگاه دامپزشکی باشد.
  • حیوانات خود را از نظر علائم بالینی مانند مشکلات تنفسی، ترشحات بینی، مشکلات دستگاه گوارش و مرگ نوزادان کنترل کنید. سوابق خود را به طور منظم نگه دارید و تغییرات قابل توجه (از جمله مرگ و میر) را کنترل کنید و در صورت مشاهده تغییر، به دامپزشک، مقامات دامپزشکی مربوطه یا خط تلفن ملی موجود گزارش دهید.
  • تعداد حیوانات زنده را به صورت هفتگی پیگیری کنید تا میزان مرگ و میر به طور دقیق کنترل گردد.

 

اگر علائم کووید۱۹ را نشان می دهید و نیاز به قرنطینه یا جداسازی دارید یا در مواقعی که آزمایش ویروس مثبت است:

  • در طول بیماری ارتباط خود را با حیوانات محدود کنید، دقیقاً همان کاری که با افراد انجام می دهید.
  • اطمینان حاصل کنید که شخص دیگری در شرایطی که در قرنطینه هستید یا احساس خوبی ندارید از حیوانات شما مراقبت می کند.
  • برای احتیاط ، با دامپزشک خود تماس بگیرید تا بفهمید حیوانات شما باید آزمایش شوند یا خیر.
کووید19 و حیوانات
در طول بیماری ارتباط خود را با حیوانات محدود کنید

۳-اگر حیوانات من با SARS-COV-2 برخورد داشته باشند باید چه کاری انجام دهم؟

هیچ حیوان اهلی  نباید بدون رعایت برنامه ارزیابی خطر کشوری یا ساز و کاری که موجب به حداقل رساندن انتقال از حیوان به انسان و حیوان به حیوان گردد، رهاسازی، برگشت یا کشته شود.

با توجه به گونه های اخیر SARS-CoV-2 که در راسوها مشاهده  شده ، FAO توصیه می کند که هرگونه مورد مشکوک در حیوانات مزرعه به SAR-CoV-2 مورد توجه مقامات بهداشت حیوانات مربوطه قرار گیرد. FAO توصیه می کند حیواناتی که در معرض عفونت با SARS-CoV-2 هستند (در لیست زیر مراجعه کنید) اگر در تماس با حیوانات یا انسانهای آلوده بوده اند یا علائم بالینی دارند، آزمایش شوند.

بیشتر بدانید: پادتن شتر مانع ورود ویروس کرونا به سلول‌ها می‌شود

در صورت مشاهده یک یا چند مورد از معیارهای زیر ، باید به آلودگی SARS-CoV-2 در راسو های در قفس ، مزارع ، وحشی یا اهلی مشکوک شد:

  • بدون در نظر گرفتن وجود یا عدم وجود علائم بالینی آشکار، با یک انسان مبتلا به کووید ۱۹ تأییدشده تماس داشته باشند یا از لحاظ اپیدمیولوژیک با آن ارتباط داشته باشند.
  • صرف نظر از وجود یا عدم وجود علائم بالینی آشکار، با مورد حیوانی آلوده به SARS-CoV-2 تماس داشته یا از لحاظ اپیدمیولوژیک با آن ارتباط داشته باشند.
  • مشاهده ترشحات بینی و/یا علایم تنفسی (صرف نظر از شیوع آشکار در گله) با یا بدون یک یا چند مورد زیر:
  • – کمبود اشتها
  • – بی حالی
  • – علائم گوارشی
  • – مرگ و میر بالغین
  • – مرگ نوزادان
  • مهلت زمانی: معیارهای ذکر شده در بالا برای بررسی موارد مشکوک به عفونت SARS-CoV-2 در راسو در حین بررسی یا ویزیت تنها در ۱۰ روز ابتدایی بیماری قابل اجرا است.
گسترش پپتیدهای ضد میکروبی در پیشگیری از مقاومت آنتی بیوتیکی

توجه: معیارهای فوق الذکر به گونه ای گسترده طراحی شده اند که با توجه به اهمیت تشخیص زود هنگام و همچنین با توجه به سرعت جهش سریع SARS-CoV-2، میزان تشخیص SARS-CoV-2 در راسوها ارتقاء یابد.

برای سایر گونه های جانوری حساس از تعریف موردی استفاده شده توسط سازمان جهانی بهداشت حیوانات ( OIE) استفاده گردد.


منابع FAO در خصوص اطلاعات مربوط به دام و کووید۱۹:
FAO Guidelines to mitigate the impact of the COVID-19 pandemic on livestock production and animal health.
FAO Exposure of humans or animals to SARS-CoV-2 from wild, livestock, companion and aquatic animals.
سایر منابع:
OIE Technical Factsheet on Infection with SARS-CoV-2 in Animals
OIE Guidance on working with farmed animals of species susceptible to infection with SARS-CoV-2.
United States Department of Agriculture Response and containment guidelines: Interim Guidance for Animal Health and Public Health Officials Managing Farmed Mink and other Farmed Mustelids with SARS-CoV-2.
World Health Organization SARS-CoV-2 mink-associated variant strain- Denmark.
Centers for Disease Control Interim SARS-CoV-2 Guidance and Recommendations for Farmed Mink and Other Mustelids.
Centers for Disease Control COVID-19 and Animals.

با تشکر از جناب آقای دکتر ماکنعلی، ریاست محترم سازمان دامپزشکیی کشور
ترجمه شده توسط دکتر رضا اسدی و دکتر مهدی سیمرونی، کارشناسان اداره کل دامپزشکی استان بوشهر

منبع: دامیران     /     مترجمین: دکتر مهدی سیمرونی و دکتر رضا اسدی      /      لینک کوتاه مقاله: daamiran.com/?p=5662
کووید۱۹ و حیوانات

اشتراک گذاری

امتیاز شما به این مطلب

منبع:

برای کپی کلیک کنید

دیدگاهتان را بنویسید