بیماری های میکروبی خارجی ماهی ها
بیماری های میکروبی خارجی ماهی ها

 بیماری کلومناریس Columnaris در ماهی 

این مقاله در ادامه مقاله بیماری های ماهی و علائم آنها میباشد. برای مطالعه مقدمات بیماری ها و درک جامع تر و بهتر، به مقاله ی پایه مراجعه کنید.

این بیماری توسط باکتری بنام کندرو کو کوس کلومناریس (chondrococus columnaris) ایجاد شده و اکثر ماهی پروران از آن آگاهند. بیماری کو مناریس نه تنها در آزاد ماهیان، که در ماهی های آب های گرم نیز دیده می شود. عامل مولد آن اگرچه توسط عده زیادی از محققین مطالعه شده است، با وجود این هنوز متخصصین جای اشکال باقی گذارده است.

بسته به چرخه زندگی آن، برخی از محققین آنرا Cytophage Columnaris میخوانند. در ایالت کالیفرنیا هنگامیکه گرمای آب از ۱۳ درجه سانتگاه بیشتر باشد این بیماری مشاهده می شود. کلیه ماهی ها بدون توجه بسن و اندازه آنها ممکن است به این بیماری دچار گردند.

اولین نشانه بروز لکه های سفید متمایل به خاکستری در بدن، سر و باله هاست. در بررسی دقیق می توان خونریزی را در کناره های این لکه ها مشاهده نمود. اولین زخم ممکن است در نواحی ضعیف یا صدمه دیده بدن ظاهر شده سپس قسمت های دیگر را آلوده نماید. این زخم ها بعدا بوسیله قارچ ساپرولنگیا آلوده میشوند. در این مرحله لکه ها خز مانند با مجعد بنظر میرسند.

اگرچه برخی پژوهندگان این بیماری را خارجی اطلاق مینمایند که پوست و سطح بدن را آلوده میکند، با وجود این برخی دیگر نشان داده اند که بیماری منشا داخلی دارد و زخم های داخلی یا دیده نمی شوند و یا وجود ندارد.

در کالیفرنیا بهترین موفقیت در معالجه کلومناریس از طریق شستشو و یا حمام کات کبود به مدت ۱ تا ۳ روز پشت سر هم برای مداوای خارجی و افزودن ترامایسین به میزان ۳۶ گرم TM – 50D و یا TM- 50  به ازاء هر ۵۰ کلیوگرم ماهی (۴ گرم آنتی بیوتیک خالص مازاد هر۵۰ کیلوگرم ماهی) بمدت ۱۰ روز پشت سر هم استفاده می شود.

پرورش سالانه ۷ میلیون قطعه ماهی زینتی در کرج

در گذشته از داروی سولفامرازین به میزان ۱۰ گرم در ۵۰ کیلو گرم از غذای روزانه بمدت ۵ تا ۱۰ روز استفاده می شد که امروزه بجای آن منحصرا از ترامایسین استفاده می شود.

برای کنترل میکروبهای خارجی بهتر است معالجه با کات کبود بیش از یک بار انجام گردد.

در صورت بالا بردن درجه گرمای آب و نگهداری ماهی بصورت متراکم، بیماری ممکن است دوباره بازگشت نماید. در چنین حالتی مداوا تنها بیماری را کنترل می کند ولی آنرا از بین نخواهد برد.

برای کنترل این بیماری لازمست که مداوا بطور مرتب تکرار گردد.

بیماری کلومناریس Columnaris در ماهی - دامیران
بیماری کو مناریس نه تنها در آزاد ماهیان، که در ماهی های آب های گرم نیز دیده می شود

بیماری میکروبی برانشی Bacterial gill disease در ماهی

این بیماری یکی از بیماریهای بسیار معمول ایالت کالیفرنیا و گاهی تلفات بسیار سنگینی ببار می آورد. قزل آلای رنگین کمان نیز مانند ماهی آزاد ممکن است باین بیماری دچار گردد. عامل مولد بیماری برانشی احتمالا گونه ناشناخته ایست که با عامل مولد کلومناریس خویشی دارد.

شرائطی که تحت آنها نشو و نمای این بیماری تسریع می گردد، گرمای بیشتر از ۱۳ درجه سانتیگراد و متراکم نگهداشتن ماهی می باشد.
در مراحل اولیه، برانشیها ممکن است متورم شده و مقدار زیادی مخلوط روی آنها دیده شود.

بیشتر بدانید: بیماری میکروبی داخلی ماهی ها

ماهی های بیمار ممکن است ضعیف شده و کنار توری آخر استخر جمع شده، و یا در سطح آب به سرعت حرکت کرده و غذا نخورند. در برخی حالات بافت برانشی بیشتر خراب می شود. بافت خراب شده در این حالت رنگ خاکستری مایل به سفید داشته و بیشتر رشته های براشیها ممکن است فاسد شوند. در اکثر موارد ممکن است فقط برانشی های یک طرف آلوده گردند.

در بیشتر کارگاه ها بطور کلی مداوای این بیماری از طریق شستشو یا فرو کردن ماهی در محلول کات کبود صورت می گیرد، زیرا بیماری فقط محدود به برانشی ها می باشد. در برخی حالات که مداوای خارجی اثری ندارد، لازم است ترامایسین بغذای ماهی بیمار بترتیبی که برای کلومتاریس ذکر شد افزوده گردد.

استفاده صیادان متخلف از TNT و دینامیت و صید غیرقانونی ماهی

دلیل این کار احتمال نفوذ باکتری باعضا داخلی بدن و جلوگیری از آن می باشد. آلودگی بقارچ ممکن است بعدا در ماهی مشاهده گردد. این بیماری معمولا در ماهی های بزرگ و ماهی هائی که طول آنها باندازه یک انگشت رسیده است دیده می شود.

بیماری ساقه دم (peduncle) در ماهی

با اینکه این بیماری (شکل ۸۳) که به آن بیماری آب های سرد نیز گفته می شود در بیشتر کارگاه ها جز بیماری های معمولی نیست، با وجود این در صورت بروز ممکن است زبان های زیادی ببار آورد. این بیماری اکثرا در ماهیهای انگشت قد دیده می شود ولی گاهی ممکن است در آزاد ماهیان بزرگ نیز دیده شود.

برعکس بیماری های قبلی در آبهای سردتر و گرم تر از ۱۳ درجه سانتیگراد دیده می شود و بروز آن بستگی بتراکم ماهی در کانال ها ندارد. عامل مولد این بیماری به احتمال زیاد باکتری Cryptophoga psychrophila می باشد که بافت باله دمی و ساقه دمی را آلوده می کند و در مراحل اولیه بیماری فقط دم ماهی آلوده می شود ولی بعدا ممکن است بساقه دمی نیز تجاوز کرده بافت بیشتری را خراب کند. در مراحل پیشرفته، بیماری سبب از بین رفتن باله دمی و قسمت انتهایی ساقه دمی شده و استخوان ها و مهره های دم را نمایان میسازد. برخی اوقات ابتدا ساقه دمی آلوده می گردد.

فرو بردن ماهی آلوده در کات کبود   ۲۰۰۰ :۱ مصرف داروهای سولفامرازین به میزان ۸ گرم به ازاء هر ۵۰ کیلوگرم ماهی در روز و یا ترامایسین به میزان ۳۶ گرم ۵۰  TM- و یا TM- 50D به ازاء هر ۵۰ کیلوگرم ماهی بیماری را کنترل می کند، اگرچه گاهی ممکن است موثر نباشد.

همچنین شستن روزانه ماهی آلوده با محلول مالاشیت گرین (۶۰ میلی لیتر محلول یک در چهل ) برای مدت ۳ روز پی در پی موثر است محلول مزبور را می توان در کانال ها با تراف های استاندارد کارگاه که دارای جریانی بین ۲۰ تا ۲۵ لیتر در دقیقه باشد بکار برد.

کاهش مصرف آب تا یک دهم با روش‌های نوین تولید آبزیان
بیماری کلومناریس Columnaris در ماهی - دامیران
اولین نشانه بروز لکه های سفید متمایل به خاکستری در بدن، سر و باله هاست.

بیماری فساد و پوسیدگی باله های ماهی

این بیماری ممکن است بوسیله چند عامل بوجود آید. باکتری، تراکم ماهی، کانل های سیمانی (فرسایش بدن) و تغذیه غیر درست برخی از این عوامل هستند. در مواقعی که عامل بیماری باکتری است، اکثره در مراحل اولیه بیماری رنگ پریدگی و سفیدی در لبه خارجی باله ها دیده می شود. با پیشرفت بیماری این ویژگی تا پایه باله ادامه می یابد. بافت و اشعه باله ها خراب میشوند، اگرچه شعاع های باله ها دیرتر از بین میروند و گاهی بصورت بدون بافت روی پایه باله ها دیده میشوند.

بیشتر بدانید: بیماری های ویروسی در پرورش ماهی

در مواردی که تراکم ماهی قزل آلا بالاست، پوسیدگی باله پشتی دیده می شود که در مرحله اول ممکن است فکر شود بیماری فساد باله است. در این حالت اگر چه لبه خارجی باله ها بیرنگ یا سفید می شود ولی بیرون زدگی اشعه باله بدانگونه که در بیماری فساد باله ها بوجود می آید، دیده نمی شود.

فرو بردن ماهی های آلوده در محلول  ۲۰۰۰ : ۱ سولفات مس به مدت ۱ تا ۲ دقیقه، معمولا در جلوگیری از عفونت باکتریائی مؤثر است. در مواردی که بیماری در اثر تراکم بالا یا بدی تغذیه حاصل شود. (اسید فولیک کم و یا ویتامین A زیادی) بایستی از روش های دیگر مداوا استفاده شود. بیشتر گونه های آزاد ماهیان دچار این بیماری میشوند.


منبع: دامیران
نویسنده: تحریریه دامیران
لینک کوتاه مقاله: daamiran.com/?p=9315
برای ورود به بانک مقالات دامیران کلیک کنید
بیماری های میکروبی خارجی ماهی ها

اشتراک گذاری

امتیاز شما به این مطلب

منبع:

برای کپی کلیک کنید

دیدگاهتان را بنویسید