بومی سازی ساخت واکسن برونشیت عفونی توسط محققان موسسه رازی
بومی سازی ساخت واکسن برونشیت عفونی توسط محققان موسسه رازی

بومی سازی ساخت واکسن برونشیت عفونی ۷۹۳/B توسط محققان موسسه رازی و کاهش وابستگی به واردات

محققان موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی با دستیابی به دانش فنی ساخت یکی از واکسن های مهم طیور به نام برونشیت عفونی سویه ۷۹۳/ B، گامی دیگر در مسیر تامین سلامت زنجیره غذایی و صرفه جویی ارزی برای کشور برداشتند.

به گزارش روابط عمومی موسسه رازی، صنعت پرورش طیور به عنوان سرمایه ملی و عامل کلیدی در ایجاد کشاورزی پایا، در توسعه کشورها قابل توجه است و رونق و تقویت این صنعت همواره مسئله ای اصلی و اولویت کشورها به شمار می آید و صاحبان و فعالان این صنعت هزینه های زیادی برای پیشگیری و کنترل بیماری های ماکیان صرف می کنند.

از میان بیماری های طیور، “برونشیت عفونی” (IB) یک بیماری حاد ویروسی و فوق العاده مسری در مرغداری های صنعتی است که موجب تلفات در جوجه های جوان به ویژه در حضور عفونت های همراه و کاهش تولید در مرغ های تخمگذار می شود.  این بیماری تقریبا در طیور صنعتی اکثر کشورها شایع بوده و زیان های اقتصادی فراوانی به بار می آورد.

گزارش ها و مشاهدات نشان می دهد این بیماری سال هاست در مرغداری های ایران شایع و تنها سویه مورد تائید سروتیپ  ماساچوست (Mass) بوده؛ اما در سال های اخیر مشخص شده، سویه ۷۹۳/B (۴/۹۱) برونشیت عفونی طیور در مرغداری های ایران در گردش است و چون تاکید می شود بهترین روش پیشگیری و کنترل بیماری استفاده از واکسن است؛ از طرفی این واکسن در سبد تولیدات داخلی نبود، واکسن گران وارداتی راهی مرغداری ها می شد.

بیشتر بدانید: شرکت های تولیدکننده و واردکننده واکسن

همین قیمت بالا، عاملی شد تا این سویه از واکسن برونشیت عفونی به کالایی لوکس بدل شود که فقط مرغداری های مادر و تخم گذار با توجه به ضرورت نیازشان قادر به خرید آن باشند.

گرانی محصول اما، تنها چالش مرغداری ها نبود و نیست بلکه به علت شرایط و مشکلات ارزی، واکسن های وارداتی عموما مدت ها در گمرک محبوس بوده و زمانی به دست مصرف کننده می رسند که در خوشبینانه ترین حالت تنها حدود سه ماه به تاریخ انقضایشان مانده است. این چالش ها، منهای خروج مقادیر بالای ارز از کشورمان برای واردات این واکسن است.

در چنین شرایطی تولید واکسن اختصاصی برای حفاظت علیه این تهدید در صنعت طیور کشورمان مورد توجه قرار گرفت و این بار نیز محققان موسسه تحقیقات واکسن و سرم سازی رازی با توجه به رسالت خویش آستین همت بالا زده و  برای پیشگیری و کنترل بیماری و تامین و حفظ سلامت زنجیره غذایی پس از چندی تحقیق و آزمایش، موفق شدند دانش فنی ساخت این واکسن را بومی کنند.

درباره بیماری برونشیت عفونی

دکتر شهین مسعودی عضو هیئت علمی موسسه رازی و سرپرست گروه تحقیقاتی ساخت واکسن برونشیت عفونی سویه ۷۹۳/B، از برونشیت عفونی به عنوان یکی از زیان بارترین بیماری های ویروسی ماکیان و از مشکلات بهداشتی عمده صنعت طیور در بیشتر کشورهای دنیا نام می برد و می گوید: عامل اتیولوژی این بیماری ویروس برونشیت عفونی طیور از خانواده کروناویروس است. بسته به نوع سروتیپ، عفونت در طیور گوشتی با اشکال تنفسی و نفروز، و در مادر تخم گذار و مادر گوشتی با کاهش در تولید تخم مرغ همراه است.

به واقع برونشیت عفونی طیور نوعی بیماری ویروسی بسیار مسری تنفسی با مشخصات تراکئیت، سرفه و عطسه است که با واگیری شدید در تمام سنین و تلفات بالا در جوجه های کمتر از شش هفته تظاهر می یابد. علاوه بر بیماری زایی ویروس در دستگاه تنفس، بعضی ازسویه های آن تمایل به ایجاد ضایعه و بیماری در دستگاه تناسلی (اویدوکت) و کلیه ها را نیز دارند.

این بیماری سبب بروز تلفات و زیان های اقتصادی جبران ناپذیر به دلیل وزن گیری پایین، کاهش بازده غذایی، افت تولید و کیفیت تخم مرغ شده و روند بیماری با بروز عفونت های مختلف و تنش های محیطی پیچیده شده، سبب افزایش میزان مرگ و میر در پرندگان جوان می شود.

تنوع و گوناگونی ژنتیکی ویروسهای برونشیت عفونی

رئیس بخش تولید واکسن های برونشیت و آنسفالومیلیت موسسه رازی، به تنوع و گوناگونی این ویروس اشاره می کند و یادآور می شود: ویروس برونشیت عفونی توانایی آلودگی تمامی پرندگان موجود در یک گله را دارد اما میزان تلفات ناشی از بیماری متفاوت بوده و به عواملی مانند حدت ویروس، سروتیپ ویروس، سن گله درگیر، کیفیت ایمنی فعال و ایمنی مادری گله، وجود بیماری های ثانویه و تنش های محیطی بستگی دارد و میزان مرگ و میر ناشی از ابتلا به این بیماری از ملایم تا شدید متفاوت است.

وی با بیان این که رویارویی با این بیماری در گله های پرورشی نیازمند افزایش سطح بهداشت و به کارگیری راهبردهای کنترلی مانند واکسیناسیون طیور است، ادامه می دهد: در ایران برای کنترل برونشیت عفونی، واکسن های تهیه شده از سویه ماساچوست به طور گسترده استفاده می شود اما در چندین سال گذشته واریته های جدید ویروس برونشیت عفونی جدا سازی و شناسایی شده اند و با توجه به این که ایمنی ایجاد شده علیه هر سروتیپ اختصاصی است، به علت همسانی ژنومی نسبتا کم بین سروتیپ های ویروس برونشیت عفونی، واکسن ساخته شده از یک سروتیپ علیه سروتیپ های دیگر ایمنی مناسبی ایجاد نمی کند و همین امر موفقیت برنامه های پیشگیری و کنترل بیماری را تحت تاثیر قرار می دهد. به عبارتی واکسنی که برای پیشگیری از این بیماری در طیور جوان مورد استفاده قرار می گیرد هنگامی موثر خواهد بود که دارای سروتیپ در گردش باشد.

بیشتر بدانید: لوازم و تجهیزات سمپاشی و اسپری واکسن

دکتر مسعودی با تاکید بر این که ایمنی بخشی متقاطع ضعیف سروتیپ ماساچوست در برابر سایر سروتیپ های ویروس و در گردش بودن سروتیپ ۷۹۳/B در ایران، ایجاد تغییر در راهبرد ایمنی بخشی علیه این بیمار را ضروری می نمود، اضافه می کند: طی چند دهه اخیر واکسن برونشیت عفونی سویه ماساچوست H-120 به صورت انبوه در موسسه رازی تولید و مصرف می شد؛ اما پس از شناسایی سروتیپ ۷۹۳/B در تعدادی از استان های ایران، ساخت واکسن زنده آن توسط بخش تحقیق و تولید واکسن های طیور موسسه رازی در دستور کار قرار گرفت که در نهایت موفق به ساخت آن شدیم.

مجری ساخت واکسن برونشیت عفونی ۷۹۳/ B راهبرد فعلی و رایج برای کنترل و پیش گیری از بیماری برونشیت عفونی طیوررا شامل القای حفاظت ایمونولوژیک فعال، رعایت بهداشت و واکسیناسیون فارم های گوشتی با واکسن زنده تخفیف حدت یافته نام می برد و می افزاید: این واکسن ها برای تولید ایمنی فعال در جوجه های جوان استفاده و معمولا به صورت اسپری، قطره چشمی یا آشامیدنی تجویز می شوند.

مقبولیت واکسن جدید موسسه رازی

پس از موفقیت موسسه رازی در این طرح ملی و کسب پروانه تولید انبوه از سازمان دامپزشکی کشور، اوایل امسال واکسن جدید در استان های مختلف توزیع شد و گزارش ها حاکی از خرسندی و رضایت مرغداران و کلینیسین ها پس از مصرف این واکسن در مزارع بوده است.

چنان که نتیجه مشاهدات یکی از کلینیسین های استان فارس بر کارایی بالای این واکسن دلالت دارد. به گفته بابک قرمزیان کلینیسین فعال در این استان، نتیجه استفاده از واکسن برونشیت عفونی ۷۹۳/B  موسسه رازی در فارم های تولیدی تحت نظارت استان فارس چشمگیر و در سطح علمی بالایی است.

وی عدم بروز علائم غیراختصاصی در روش های اسپری و قطره چشمی، بروز مناسب علائم در سیستم تنفس، حصول سطح آنتی بادی اختصاصی بالا پس از کنترل تیتر، حصول سطح بالاتر آنتی بادی سرمی نسبت به نمونه خارجی و حلالیت مناسب تر قرص لیوفیلیزه در آب مقطر نسبت به نمونه خارجی را از جمله امتیازات این واکسن برمی شمرد و می افزاید: قیمت این محصول در قیاس با نمونه خارجی بسیار مناسب و پایین تر است و این مزیت مهمی به شمار می آید.

این کلینیسین، با تاکید بر عدم بروز درگیری های ثانویه پس از مصرف حتی پس از نوبت دوم mass و کاهش چشمگیر بیماری های کمپلکس تنفسی غیر واضح در مناطق پرخطر پس از مصرف این واکسن، اظهار می کند: انتظار است موسسه رازی تولید پیاپی این محصول با کیفیت را در سطح بالا مد نظر قرار دهد.

مصرف محصول جدید موسسه رازی در فارم های گوشتی استان یزد نیز رضایت بخش گزارش شده است. وحید رنجبر کلینیسین فعال این استان با بیان این که در یزد جوجه کشی نداریم گرچه این واکسن در جوجه کشی نیز قابل استفاده است، یادآور می شود: واکسن های مشابه پس از مصرف، کمی مشکلات تنفسی ایجاد می کنند اما این امر در مورد واکسن برونشیت عفونی ۷۹۳/B  موسسه رازی صدق نکرده و ایمنی زایی ۸۵ درصد از دیگر مزایای آن است.

بیشتر بدانید: تولید ۸۰ درصد واکسن دام و طیور کشور توسط موسسه رازی

وی همچنین قیمت محصول را بسیار عالی نسبت به نمونه خارجی می خواند و خواستار تولید انبوه این واکسن برای مصرف تمام مرغداران می شود.

مقبولیت واکسن جدید موسسه رازی در استان مازندران قطب صنعت طیور کشور نیز گواه دیگری بر توانمندی محققان کشورمان در این موسسه است. فرهاد حق شناس از کلینیسین های استان مازندران با اشاره به استفاده از واکسن برونشیت ۷۹۳/B در مزارع مرغ گوشتی و ۳ واحد مرغ مادر گوشتی در سنین مختلف پرورش در این استان می گوید: پس از واکسیناسیون عوارض خاصی از نظر تحریک زیاد در دستگاه فوقانی تنفسی و تب نداشته و در پایش سرولوژی در واحد مادر گوشتی بعد از مصرف واکسن با کیت Biocheck عدد min=5730  و cv=32 نشان داده شد که بیانگر مناسب بودن این واکسن از نظر جوابدهی است.

به گفته این دامپزشک فعال در مازندران، برای واحدهای مرغ گوشتی با توجه به مصرف دو سویه برونشیت H120  و ۷۹۳/B که می تواند با ایمنی متقاطع و پوشش کامل تر تا حدود ۸۰ درصد برای بقیه سویه های واریانت برونشیت مانند سویه IR1 و IR2 و در مازندران بیشتر وجود دارد این واکسن توانست ایمنی خوبی ایجاد کند که در این مزارع بروز برونشیت به صورت تحت حاد و بسیار آرام بود.

حق شناس با قدردانی از زحمات موسسه رازی برای پیشبرد اهداف بهداشتی به خصوص در نوآوری واکسن های جدید اظهار می کند: انتظار داریم با تولید انبوه این واکسن کمک شایانی به صنعت طیور کشور انجام شود.

به گفته سرپرست مدیریت پشتیبانی تولید موسسه رازی و به استناد آمار و گزارش ها، تا کنون مصرف سالانه کشور به واکسن برونشیت عفونی ۷۹۳/B حدود ۳۰۵ میلیون دز بوده که در شش ماهه اول امسال با تولید ۱۲۰ میلیون دز از این واکسن بیش از ۴۰ درصد نیاز بازار توسط موسسه رازی تامین شد و نزدیک به یک میلیون دلار صرفه جویی ارزی برای کشور به ارمغان آورد.

با ساخت واکسن برونشیت عفونی با سویه جدید در کشور، مرغدارانی که در ازای پرداخت هزینه گزاف، واکسن وارداتی می خریدند یا صاحبان مزارع مرغ گوشتی که به علت قیمت بالا، خرید این واکسن جزء دورترین انتخاب و اولویت هایشان بود، می توانند واکسن تولید داخل را با کیفیت و اثربخشی برتر انتخاب کنند.

فائقه رحیمی – کارشناس خبر روابط عمومی موسسه رازی


اخبار سایر رسانه‌ها، صرفا بازنشر اخبار سایت‌ها و خبرگزاری‌ ها است و دامیران هیچ مسئولیتی در قبال آن ندارد.
منبع: موسسه رازی   /      لینک کوتاه خبر: daamiran.com?p=5249
مطالب مرتبط
بومی سازی ساخت واکسن برونشیت عفونی توسط محققان موسسه رازی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دامیران